Burkulma, eklem yüzeylerinin anlık olarak birbirinden ayrılması ve bağların zorlanması sonucu oluşan ağrılı bir durumdur. Genellikle ayak bileği, el bileği veya dizlerde görülen bu yaralanmalarda, doku içindeki kanamayı ve şişliği (ödemi) kontrol altına almak iyileşme sürecini doğrudan etkiler.
Müdahale sırasında en temel kural, yaralanan eklemi sabit tutarak daha fazla doku hasarını önlemektir. Sıkıştırıcı (elastik) bir bandajla yapılan tespit, eklemi desteklerken şişliğin yayılmasını engeller. Burkulan bölgenin kalp seviyesinin üzerinde tutulması ise yer çekimi yardımıyla kan toplanmasını azaltır. Unutulmamalıdır ki, bazen ağır bir burkulma ile çatlak veya kırık arasındaki farkı sadece röntgen belirleyebilir; bu nedenle her türlü şüphede profesyonel bir tıbbi yardım almak en güvenli yoldur.
Burkulmada ilk yardım
- Sıkıştırıcı bir bandajla burkulan eklem tespit edilir,
- Şişliği azaltmak için bölge yukarı kaldırılır,
- Hareket ettirilmez,
- Tıbbi yardım istenir (112).
Burkulmalarda İlk Yardım Müdahale Tablosu
| Uygulama Adımı | Yapılması Gereken İşlem | Temel Amacı |
| Eklem Tespiti | Sıkıştırıcı bir bandajla sarılır. | Eklemi sabitlemek ve şişliği sınırlamak. |
| Bölgeyi Yükseltme | Burkulan yer kalp seviyesinden yukarı kaldırılır. | Kan akışını düzenleyerek ödemi azaltmak. |
| İstirahat | Yaralı bölge kesinlikle hareket ettirilmez. | Bağların daha fazla yırtılmasını önlemek. |
| Soğuk Uygulama | İlk 24-48 saat aralıklı buz uygulanır. | Ağrıyı dindirmek ve iç kanamayı durdurmak. |
| Tıbbi Yardım | Şiddetli ağrı ve morarma varsa 112 aranır. | Kırık veya bağ kopması riskini dışlamak. |
Burkulmada İlk yardım Sık Sorulan Sorular
Burkulmalar hakkında diğer yazıları inceleyebilirsiniz.
İlk yardım eğitmenlik kursu sürecini adım adım öğrenmek için bağlantıya göz atabilirsiniz.
