Donma, vücut dokularının aşırı soğuğa maruz kalarak kristalleşmesi ve hücre düzeyinde hasar görmesidir. İlkyardımda temel amaç, donan bölgeyi daha fazla tahrip etmeden kademeli bir şekilde ısınmasını sağlamak ve vücut ısısını korumaktır. Yanlış bir müdahale, örneğin donmuş bölgeyi karla ovmak veya doğrudan ateşle ısıtmak, dokuların kalıcı olarak ölmesine (kangren) yol açabilir.
Donmaya maruz kalan bir kişi için izlenecek adımlar, vücudun savunma mekanizmasını desteklemeye ve kan dolaşımını yavaşça normale döndürmeye odaklanmalıdır.
6-YANIK,DONMA VE SICAK ÇARPMASINDA İLK YARDIM:
Donmalarda ilk yardım nasıl olmalıdır?
- Donmaya maruz kalan bir kişi için aşağıdaki ilk yardım uygulamaları hızlı bir şekilde yapılmalıdır.
- Hasta/yaralı ılık bir ortama alınarak soğukla teması kesilir,
- Sakinleştirilir, kesin istirahata alınır ve hareket ettirilmez,
- Kuru giysiler giydirilir,
- Sıcak içecekler verilir,
- Su toplamış bölgeler patlatılmaz, bu bölgelerin üstü örtülür,
- Donuk bölge ovulmaz, kendi kendine ısınması sağlanır,
- El ve ayak doğal pozisyonda tutulur,
- Isınma işleminden sonra hala hissizlik varsa bezle bandaj yapılır,
- El ve ayaklar yukarı kaldırılır,
- Tıbbi yardım istenir (112).
Donmalarda İlkyardım Uygulama Rehberi
| Uygulama Adımı | Yapılması Gereken İşlem | Neden Kritik? |
| Ortam Değişikliği | Hasta hemen ılık bir ortama alınır. | Soğukla teması kesip ısı kaybını durdurmak için. |
| İstirahet ve Hareket | Kesinlikle hareket ettirilmez, sakin tutulur. | Donmuş dokuların sürtünme ile parçalanmasını önlemek için. |
| Kuru Giysi | Islak kıyafetler çıkarılır, kuru olanlar giydirilir. | Islaklık ısı kaybını hızlandırdığı için. |
| Sıvı Desteği | Bilinci açıksa şekerli, sıcak içecekler verilir. | İçeriden ısınmayı ve enerji sağlamayı desteklemek için. |
| Doku Koruması | Donuk bölge asla ovulmaz, su toplayan yerler patlatılmaz. | Doku hasarını ve enfeksiyon riskini önlemek için. |
| Pozisyon | El ve ayaklar doğal pozisyonda, hafif yukarıda tutulur. | Kan akışını düzenlemek ve ödemi azaltmak için. |
| Tıbbi Yardım | Vakit kaybetmeden 112 Acil Servis aranır. | Dokularda derin hasar (nekroz) kontrolü için. |
- Ayrıca Bakınız: Donma belirtileri nelerdir?
