Delici göğüs yaralanmaları, akciğerlerin sönme riski ve solunum yetmezliği nedeniyle saniyelerin hayati önem taşıdığı durumlardır. Bu tür vakalarda temel amaç, göğüs kafesine dışarıdan hava girişini engelleyerek hastanın nefes alabilmesini sağlamaktır. Doğru pozisyon ve yara kapatma tekniği, profesyonel ekipler gelene kadar hastanın hayata tutunmasını sağlar.
Delici göğüs yaralanmalarında ilk yardım nasıl olmalıdır?
- Hasta/yaralının bilinç kontrolü yapılır,
- Hasta/yaralının yaşam bulguları değerlendirilir (ABC),
- Yara üzerine plastik poşet naylon vb. sarılmış bir bezle kapatılır,
- Nefes alma sırasında yaraya hava girmesini engellemek, nefes verme sırasında havanın dışarı çıkmasını sağlamak için yara üzerine konan bezin bir ucu açık bırakılır,
- Hasta/yaralı bilinci açık ise yarı oturur pozisyonda oturtulur,
- Ağızdan hiçbir şey verilmez,
- Yaşam bulguları sık sık kontrol edilir,
- Açık pnömotoraksta şok ihtimali çok yüksektir. Bu nedenle şok önlemleri alınmalıdır,
- Tıbbi yardım istenir (112).
Delici Göğüs Yaralanmalarında Müdahale Özeti
| Uygulama Adımı | Yapılması Gerekenler | Temel Amacı |
| Bilinç ve ABC Kontrolü | Solunum ve nabız sıklıkla kontrol edilir. | Hayati fonksiyonlardaki değişimi izlemek. |
| Yaranın Kapatılması | Naylon/poşet benzeri malzeme yaraya konur. | Göğüs boşluğuna dışarıdan hava girişini kesmek. |
| Üç Tarafı Kapama | Örtünün bir ucu açık bırakılır (Valf sistemi). | Nefes verirken içerideki havanın tahliyesini sağlamak. |
| Yarı Oturur Pozisyon | Hasta arkasına destek verilerek oturtulur. | Akciğerlerin rahat şişmesini ve nefes almayı kolaylaştırmak. |
| Şok Önlemleri | Hastanın üzeri örtülür, vücut ısısı korunur. | Kan kaybı ve strese bağlı şok oluşumunu engellemek. |
| Tıbbi Yardım | Vakit kaybetmeden 112 aranır. | Acil cerrahi müdahale sürecini başlatmak. |
Delici Göğüs Yaralanmaları ile ilgili örnek bir sınav sorusu;
Aşağıdakilerden hangisi delici göğüs yaralanmalarında kazazedeye yapılan doğru bir ilk yardım uygulamasıdır?
A) Ayaklarının yüksekte tutulup yüzüstü yatırılması
B) Bilinci açık ise yarı oturur duruma getirilmesi
C) Ağızdan ılık içecekler verilmesi
D) Batan cismin çıkarılması





